بازار جهانی نقره در سال ۲۰۲۶ با تداوم کسری عرضه وارد مرحلهای تازه شده است؛ شرایطی که ریشه آن نه صرفا در افزایش تقاضا، بلکه در ساختار تولید این فلز و وابستگی آن به معادن فلزات پایه نهفته است. همزمان، توسعه فناوریهای نوین، انرژیهای پاک و صنایع پیشرفته، نقره را از یک فلز گرانبها به مادهای راهبردی در اقتصاد آینده تبدیل کرده است.
بازار جهانی نقره برای ششمین سال پیاپی با کسری عرضه مواجه شده و بررسیها نشان میدهد این شکاف میان تولید و مصرف، برخلاف بسیاری از بازارهای کالایی، تنها با افزایش قیمت قابل جبران نیست. دلیل اصلی این موضوع به ساختار تولید نقره بازمیگردد؛ چراکه بخش عمده این فلز به عنوان محصول جانبی استخراج مس، سرب و روی تولید میشود.
حدود ۷۰ درصد نقره جهان از معادن چندفلزی به دست میآید و نه از معادن اختصاصی نقره. به همین دلیل، افزایش قیمت این فلز به تنهایی نمیتواند محرک قابل توجهی برای افزایش تولید باشد، زیرا میزان عرضه آن بیشتر به شرایط اقتصادی و ظرفیت استخراج فلزات پایه وابسته است. این ویژگی، انعطافپذیری سمت عرضه نقره را کاهش داده و بازار را در برابر رشد تقاضا آسیبپذیر کرده است.
کسری عرضه؛ چالش ادامهدار بازار نقره
بر اساس برآوردهای مؤسسه Silver Institute و Metals Focus، کسری عرضه نقره در سال ۲۰۲۶ به حدود ۴۶.۳ میلیون اونس خواهد رسید؛ رقمی که نسبت به سال گذشته افزایش یافته و بیانگر تداوم فشار بر بازار این فلز است.
در سوی دیگر، ترکیب تقاضای نقره نیز در سالهای اخیر تغییر کرده است. این فلز که در گذشته بیشتر به عنوان دارایی سرمایهگذاری و کالای زینتی شناخته میشد، اکنون سهم قابل توجهی در صنایع پیشرفته دارد. سهم مصرف صنعتی نقره از حدود ۴۱ درصد در سال ۱۹۹۰ به نزدیک ۶۳ درصد در سال ۲۰۲۵ رسیده است؛ تغییری که جایگاه این فلز را در زنجیرههای فناوری تقویت کرده است.
فناوریهای نوین؛ موتور محرک تقاضای نقره
رشد تولید پنلهای خورشیدی، تجهیزات الکترونیکی، نیمههادیها، خودروهای برقی و زیرساختهای مرتبط با هوش مصنوعی، تقاضای جدیدی برای نقره ایجاد کرده است. ویژگیهایی مانند رسانایی الکتریکی بالا و مقاومت حرارتی، جایگزینی این فلز را در بسیاری از کاربردهای صنعتی دشوار کرده است.
برخلاف تقاضای سرمایهگذاری که نسبت به نوسانات قیمت واکنش بیشتری نشان میدهد، مصرف صنعتی نقره به دلیل وابستگی به فرآیندهای تولیدی، حساسیت کمتری نسبت به افزایش قیمت دارد. همین موضوع باعث شده رشد فناوریهای جدید فشار بیشتری بر منابع موجود وارد کند.
کاهش ذخایر فیزیکی و افزایش نگرانیها
یکی دیگر از نشانههای محدود شدن عرضه، وضعیت ذخایر فیزیکی نقره در بورس کالایی COMEX است. افزایش تحویل فیزیکی این فلز همزمان با کاهش موجودی انبارهای قابل تحویل، نگرانی تحلیلگران درباره محدودیت عرضه واقعی را افزایش داده است. موجودی ثبتشده این بورس نیز نسبت به اوج سال ۲۰۲۰ حدود ۷۵ درصد کاهش یافته است.
در کنار عوامل بنیادی، تحولات ژئوپلیتیکی نیز بر بازار نقره اثرگذار بوده است. اختلال در برخی مسیرهای حملونقل، نگرانیهای مرتبط با امنیت انرژی و تضعیف ارزش دلار آمریکا از جمله عواملی هستند که جذابیت فلزات گرانبها را افزایش دادهاند. همچنین ورود سرمایه به صندوقهای سرمایهگذاری مبتنی بر نقره نشان میدهد بخشی از تقاضای جدید به خرید واقعی این فلز مرتبط است.
نقره؛ فلز راهبردی اقتصاد دیجیتال
بررسی نسبت قیمت طلا به نقره نیز از دیگر عوامل مورد توجه بازار است. این نسبت در محدوده ۷۰ به یک قرار گرفته، در حالی که میانگین تاریخی آن حدود ۶۰ به یک بوده است؛ موضوعی که از نگاه برخی تحلیلگران میتواند نشاندهنده ظرفیت رشد نسبی نقره در برابر طلا باشد.
در مجموع، روندهای حاکم بر بازار جهانی نقره نشان میدهد این فلز دیگر صرفا یک دارایی گرانبها محسوب نمیشود، بلکه به یکی از مواد اولیه مهم در اقتصاد دیجیتال و گذار به انرژیهای پاک تبدیل شده است. محدودیت رشد عرضه، وابستگی تولید به معادن فلزات پایه و افزایش نیاز صنایع پیشرفته، میتواند کسری عرضه نقره را به یک چالش ساختاری در سالهای آینده تبدیل کند.
منبع: ایراسین



