در سالهای اخیر، خوشبینانهترین بخش بازار کالاها مربوط به فلزاتی بوده که در گذار انرژی نقش دارند؛ فلزاتی مانند مس، لیتیوم و عناصر نادر خاکی. اکنون تولیدکنندگان سنگآهن نیز میخواهند محصول خود را به این فهرست اضافه کنند.
در گردهمایی صنعت فولاد و سنگآهن سنگاپور در این هفته، اجماع کلی بر این بود که رشد تقاضای فولاد در جنوب و جنوبشرق آسیا آنقدر قوی خواهد شد که کاهش تولید فولاد در چین و کشورهای غربی را جبران کند و در نتیجه، تقاضای سنگآهن همچنان در سطح بالایی باقی بماند.
البته این خوشبینی میان حامیان کاهش انتشار کربن در صنعت فولاد دیده نشد. دلیل آن این است که بهتدریج روشن شده تولید «فولاد سبز» بسیار پرهزینهتر از آن چیزی است که قبلا تصور میشد.
بخش عمده خوشبینی بازار سنگآهن بر این پیشبینی استوار است که هند تولید فولاد خود را از حدود ۱۶۸ میلیون تن به ۴۰۰ میلیون تن تا سال ۲۰۳۵ افزایش خواهد داد.
بر اساس داده های کپلر، هند هم اکنون صادرکننده کوچکی در بازار سنگآهن به شمار می رود و صادرات آن در سال ۲۰۲۵ میلادی، ۲۸.۶۲ میلیون تن در برابر واردات ۱۳.۸۷ میلیون تنی بوده است.
اگر هند بتواند تولید فولاد خود را طی ۱۰ سال آینده بیش از دو برابر کند، احتمالا مجبور خواهد شد واردات سنگآهن را بهطور چشمگیری افزایش دهد؛ زیرا معادن داخلی این کشور قادر به تامین حجم کافی سنگآهن با عیار بالا نخواهند بود.
انتظار میرود، کشورهایی مانند ویتنام، اندونزی و تایلند نیز همزمان با صنعتی شدن اقتصادشان، ظرفیت جدیدی برای تولید فولاد ایجاد کنند و واحدهای جدید به سنگآهن وارداتی وابسته خواهند بود.
«بولد باتار»، مدیر ارشد بازرگانی شرکت ریوتینتو در گردهمایی سنگآهن و فولاد سنگاپور اعلام کرد: تا سال ۲۰۳۵ بازار سنگآهن با کمبود عرضهای معادل ۶۵۰ میلیون تن روبهرو خواهد شد.
این برآورد حتی پروژه عظیم سیماندو در گینه را نیز در نظر گرفته است؛ پروژهای که ظرفیت تولید سالانه آن به ۱۲۰ میلیون تن خواهد رسید و در آغاز فعالیت است.
به اعتقاد ریوتینتو، سرعت توسعه معادن جدید برای جبران کاهش تولید معادنی که به پایان عمر خود میرسند کافی نخواهد بود.
عامل دیگری که از سودآوری شرکتهای معدنی حمایت میکند این است که بیشتر ظرفیتهای جدید فولادسازی در آسیا همچنان بر پایه روش سنتی کوره بلند –کنورتر اکسیژنی (BF-BOF) ساخته میشود.
این روش از نظر اقتصادی مقرونبهصرفه و اثباتشده است، اما به دلیل وابستگی به زغالسنگ ککشو، یکی از آلایندهترین روشها محسوب میشود.
فولاد سبز؛ امیدی که کمرنگ میشود
خوشبینی چندانی میان فعالان حوزه کاهش انتشار کربن در صنعت فولاد دیده نمیشود. دلیل آن این است که بهتدریج روشن شده تولید «فولاد سبز» بسیار پرهزینهتر از آن چیزی است که تصور میشد.
در حال حاضر، دولتها نیز تمایل کافی برای وضع قوانین، مقررات و مشوقهای مالی لازم جهت جایگزینی زغالسنگ با انرژیهای تجدیدپذیر در فرآیند تولید فولاد ندارند.
صنعت فولاد حدود ۸ درصد از کل انتشار دیاکسیدکربن جهان را به خود اختصاص میدهد؛ بنابراین کاهش آلایندگی این صنعت برای دستیابی به اهداف انتشار صفر کربن تا سال ۲۰۵۰ ضروری است.
اگرچه شرکتهای معدنی و فولادی از کاهش انتشار کربن سخن میگویند، اما اقدامات فعلی آنها بیشتر شامل بهبود بهرهوری و استفاده از سنگآهن با عیار بالاتر است؛ اقداماتی که تاثیر محدودی بر کاهش واقعی انتشار دارد.
هرگونه تلاش واقعی برای کاهش معنادار انتشار گازهای گلخانهای شامل تغییر از زغال سنگ به هیدروژن و استفاده از برق تجدیدپذیر به عنوان منبع انرژی است، در حالی که تاکنون سرمایه بسیار کمی به تولید فولاد سبز اختصاص داده شده است.
به گفته ژونگ شائولیانگ، معاون دبیرکل انجمن جهانی فولاد، تاکنون فقط ۲۰ میلیارد دلار برای توسعه تولید فولاد سبز سرمایهگذاری شده است. این میزان سرمایهگذاری تا سال ۲۰۳۰ تنها به ایجاد حدود ۷۱ میلیون تن ظرفیت تولید فولاد سبز منجر خواهد شد که بخش عمده آن در اروپا قرار دارد.
در حالی که انتظار میرود، تولید جهانی فولاد تا آن زمان به حدود ۲ میلیارد تن در سال برسد، سهم فولاد سبز کمتر از ۴ درصد خواهد بود.
یکی از موانع بزرگ، نبود استاندارد جهانی برای تعریف «فولاد سبز» است. همچنین سازوکارهایی مانند مالیات کربن مرزی اروپا (CBAM) هنوز آنقدر گسترده نشده که بتواند صنعت را به سمت فولاد سبز سوق دهند.
بر اساس دادههای انجمن جهانی فولاد، هزینه تولید فولاد به روش سنتی BF-BOF حدود ۴۰۰ دلار به ازای هر تن است، در حالی که تولید فولاد با استفاده از هیدروژن تجدیدپذیر و برق پاک، بسته به محل تولید، بین ۵۰۰ تا ۸۵۰ دلار به ازای هر تن هزینه دارد.
برای پر کردن این شکاف هزینهای، دولتها باید یا روشهای آلاینده را مشمول مالیات کنند یا به تولیدکنندگان فولاد کمکربن یارانه بدهند.
اما شواهد چندانی وجود ندارد که چنین سیاستهایی در آسیا – که بزرگترین تولیدکننده فولاد جهان و موتور اصلی رشد آینده این صنعت است – بهطور گسترده در حال اجرا باشد.
کلاید راسل – ستوننویس رویترز در حوزه کالا و انرژی آسیا
منبع: روابط عمومی شرکت ومعادن
دفتر مرکزی:
کد پستی:
تماس با دفتر رسانه: