دولت ژاپن با آغاز تحقیقات رسمی ضددامپینگ درباره واردات محصولات تخت فولادی از چین، کره جنوبی و تایوان، گام تازهای برای حمایت از صنعت فولاد داخلی برداشت. این اقدام در شرایطی انجام میشود که تشدید مازاد عرضه در بازار جهانی فولاد و افزایش صادرات ارزانقیمت، فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان ژاپنی وارد کرده و نگرانیها درباره گسترش تنشهای تجاری در صنعت فولاد جهان را افزایش داده است.
دولت ژاپن تحقیقات رسمی ضددامپینگ علیه واردات برخی محصولات فولادی از چین، کره جنوبی و تایوان را آغاز کرد؛ اقدامی که در راستای مقابله با واردات ارزانقیمت و حمایت از صنعت فولاد این کشور صورت میگیرد. بر اساس اعلام وزارت اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن، این تحقیقات واردات طیف گستردهای از محصولات تخت فولادی شامل ورق گرم، ورق سرد، کلافهای فولادی، نوارهای فولادی و ورقهای فولادی را در بر میگیرد. این پرونده به درخواست بزرگترین تولیدکنندگان فولاد ژاپن از جمله Nippon Steel و JFE Steel گشوده شده و انتظار میرود روند بررسی آن حدود یک سال به طول بینجامد.
آغاز این تحقیقات در شرایطی انجام میشود که صنعت فولاد جهان همچنان با معضل مازاد ظرفیت تولید دستوپنجه نرم میکند؛ مسئلهای که طی سالهای اخیر به افزایش صادرات ارزانقیمت و رشد اختلافات تجاری میان کشورهای تولیدکننده فولاد منجر شده است. تحلیلگران معتقدند افزایش عرضه فولاد در بازارهای جهانی، بهویژه از سوی کشورهای آسیایی، فشار قابل توجهی بر تولیدکنندگان داخلی در بسیاری از کشورها وارد کرده است. در همین راستا، فدراسیون آهن و فولاد ژاپن پس از اعلام آغاز تحقیقات تأکید کرد که نیاز به استفاده از ابزارهای دفاع تجاری برای حفاظت از صنعت فولاد این کشور بیش از هر زمان دیگری احساس میشود.
تولیدکنندگان ژاپنی در درخواست رسمی خود که در ماه فوریه ارائه شده بود، مدعی شدند برخی محصولات فولادی مورد بررسی با قیمتی تا ۵۰ درصد کمتر از ارزش واقعی یا متعارف خود وارد بازار ژاپن میشوند. در قوانین تجارت بینالملل، چنین رفتاری میتواند مصداق دامپینگ تلقی شود؛ وضعیتی که در آن صادرکنندگان محصولات خود را با قیمتی پایینتر از ارزش بازار یا هزینه واقعی تولید عرضه میکنند تا سهم بیشتری از بازارهای خارجی را به دست آورند. در صورت اثبات این موضوع، دولت ژاپن میتواند تعرفههای ضددامپینگ بر واردات این محصولات اعمال کند.
اهمیت محصولات مورد بررسی برای صنایع ژاپن
محصولات تخت فولادی از مهمترین مواد اولیه مورد استفاده در صنایع مختلف ژاپن محسوب میشوند.این محصولات در بخشهای متعددی از جمله خودروسازی، تولید لوازم خانگی، صنایع ماشینسازی، تجهیزات صنعتی، ساختوساز و همچنین صنعت بستهبندی کاربرد گسترده دارند. به همین دلیل، هرگونه تغییر در شرایط واردات این محصولات میتواند تأثیر قابل توجهی بر زنجیره تأمین و ساختار هزینه صنایع پاییندستی ژاپن داشته باشد.
فدراسیون آهن و فولاد ژاپن اعلام کرده است که فعالیتهای نظارتی خود بر واردات محصولات فولادی را ادامه خواهد داد و این اقدامات تنها به محصولات مشمول پرونده جدید محدود نخواهد بود. این نهاد صنفی همچنین تأکید کرده است در صورت مشاهده هرگونه رفتار تجاری غیرمنصفانه، با دولت ژاپن برای بررسی و اجرای اقدامات دفاع تجاری جدید همکاری خواهد کرد. به گفته فعالان صنعت، این رویکرد نشان میدهد فولادسازان ژاپنی قصد دارند در برابر فشار فزاینده واردات ارزانقیمت، سیاستی فعالتر در پیش بگیرند.
این نخستین اقدام تجاری ژاپن علیه واردات فولاد از کشورهای مذکور نیست. دولت ژاپن سال گذشته نیز تحقیقات مشابهی را درباره واردات برخی انواع فولاد پوششدار و فولاد ضدزنگ از چین، کره جنوبی و تایوان آغاز کرده بود. اکنون با گسترش دامنه تحقیقات به محصولات تخت فولادی، به نظر میرسد توکیو در حال تشدید نظارت بر جریان واردات فولاد و افزایش حمایت از تولیدکنندگان داخلی است.
موج جهانی حمایتگرایی در بازار فولاد
اقدام ژاپن بخشی از روند گستردهتری است که در بازار جهانی فولاد در حال شکلگیری است. بسیاری از کشورها در سالهای اخیر برای مقابله با مازاد عرضه جهانی و حمایت از صنایع داخلی، به ابزارهای تجاری از جمله تعرفههای ضددامپینگ، سهمیهبندی واردات و محدودیتهای تجاری روی آوردهاند. در همین راستا، اوکراین نیز اخیراً تحقیقات ضددامپینگ درباره واردات فولاد پوششدار از ترکیه، ویتنام، کره جنوبی و هند را آغاز کرده است.
کارشناسان معتقدند گسترش پروندههای ضددامپینگ در کشورهای مختلف میتواند نشانهای از افزایش تنشهای تجاری در صنعت فولاد جهانی باشد. اگرچه این اقدامات با هدف حمایت از تولیدکنندگان داخلی انجام میشود، اما در صورت افزایش محدودیتهای تجاری، احتمال شکلگیری رقابتهای تعرفهای و اختلال در جریان تجارت جهانی فولاد نیز وجود خواهد داشت. در شرایطی که بازار جهانی همچنان با مازاد ظرفیت تولید مواجه است، انتظار میرود موضوع دامپینگ و حمایتهای تجاری در سالهای آینده به یکی از مهمترین چالشهای صنعت فولاد جهان تبدیل شود.
منبع: ایراسین



