رئیس کمیسیون معدن اتاق ایران گفت: ارزش تجارت جهانی سنگ در حال حاضر حدود ۴۲ تا ۴۵ میلیارد دلار است، اما سهم ایران از این بازار بسیار ناچیز است.
بهرام شکوری، رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران، امروز در نشست خبری با اشاره به فناوری‌های جدید در صنعت فرآوری سنگ اظهار کرد: یکی از جدیدترین فناوری‌های دنیا، دستگاه‌هایی است که امکان برش سنگ‌های نرم را با راندمان بالاتر فراهم می‌کنند. استفاده از این فناوری می‌تواند میزان ضایعات را کاهش داده و بهره‌وری از سنگ استخراج‌شده از معدن را حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد افزایش دهد که تأثیر قابل توجهی بر قیمت تمام‌شده خواهد داشت.
وی افزود: شرکت‌های مهمی در چین این دستگاه‌ها را تولید می‌کنند و تعدادی از فعالان صنعت سنگ ایران نیز این تجهیزات را خریداری کرده‌اند. امیدواریم استفاده از این فناوری در کارخانه‌های سنگبری کشور گسترش پیدا کند.
شکوری با اشاره به آمار تولید و صادرات سنگ کشور گفت: در سال ۱۴۰۳ حدود ۱۰ تا ۱۲ میلیون تن سنگ در ایران تولید شده است، اما ارزش صادرات این محصول حدود ۲۳۰ میلیون دلار بوده است؛ رقمی که در مقایسه با حدود ۴۲ میلیارد دلار ارزش صادرات سنگ در جهان، سهم بسیار محدودی دارد.
وی افزود: حدود ۸۵ درصد سنگ تولیدی کشور در داخل فرآوری و مصرف می‌شود و نزدیک به ۱۵ درصد به صادرات اختصاص دارد که حدود ۵ درصد آن به‌صورت کوپ و ۱۰ درصد به‌صورت سنگ بریده‌شده صادر می‌شود. این در حالی است که ترکیه در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۵ میلیون تن سنگ تولید کرده و نزدیک به ۴۱ درصد تولید خود را صادر کرده است.
سنگ ایران باید با ردپای کربن خود وارد بازار جهانی شود
رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران در ادامه با اشاره به اهمیت کاهش انتشار کربن گفت: موضوع کربن و کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای به یکی از مهم‌ترین موضوعات اقتصاد و تجارت جهانی تبدیل شده و صنعت سنگ نیز نمی‌تواند از این روند جدا باشد.
وی افزود: کاهش مصرف انرژی، آب و ضایعات در فرآیند تولید، علاوه بر آثار زیست‌محیطی، می‌تواند هزینه تمام‌شده تولید را کاهش دهد و برای تولیدکنندگان ایرانی مزیت رقابتی ایجاد کند.
شکوری با بیان اینکه تجهیزات و دستگاه‌هایی برای اندازه‌گیری و مدیریت کربن وارد ایران شده است، گفت: در کنار توسعه تجهیزات، آموزش فعالان صنعت نیز اهمیت دارد و باید دوره‌های آموزشی مرتبط با ردپای کربن، شناسنامه محصول و میزان انتشار کربن در فرآیند تولید برگزار شود.
وی ادامه داد: ایجاد شناسنامه کربنی برای محصولات و حرکت به سمت استانداردهای بین‌المللی دیگر یک موضوع آینده‌نگرانه نیست و به یکی از الزامات روز اقتصاد جهانی تبدیل شده است.
رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران گفت: حدود دو سال قبل با رئیس انجمن سنگ آمریکا کمپینی با محوریت مفهوم «Natural Stone Zero Carbon» آغاز کردیم. سنگ طبیعی در مقایسه با بسیاری از محصولات جایگزین ظرفیت قابل توجهی برای کاهش انتشار کربن دارد و باید این موضوع با داده‌های دقیق و قابل استناد در اختیار بازار و مصرف‌کنندگان قرار گیرد.
شکوری افزود: امروز مصرف‌کنندگان در بسیاری از بازارهای دنیا به این موضوع توجه می‌کنند که محصولی که خریداری می‌کنند چه میزان کربن تولید کرده است؛ بنابراین صنعت سنگ باید بتواند اطلاعات دقیق و قابل اتکایی درباره میزان انتشار کربن محصول خود ارائه دهد.
انتقال سنگ برای فرآوری؛ هزینه‌ای که باید کاهش یابد
رئیس انجمن سنگ ایران با اشاره به نقش حمل‌ونقل در افزایش ردپای کربن محصولات سنگی اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که طی سال‌های گذشته مطرح کرده‌ایم، ضرورت کاهش مسیرهای غیرضروری حمل‌ونقل سنگ است. منطقی نیست سنگی که در ایران استخراج می‌شود برای فرآوری به کشوری مانند ایتالیا منتقل شود و پس از فرآوری دوباره به کشورهای منطقه بازگردد.
شکوری ادامه داد: این فرآیند علاوه بر افزایش هزینه، میزان حمل‌ونقل و در نتیجه انتشار کربن را افزایش می‌دهد. ایران می‌تواند به جای صادرات سنگ خام یا انتقال سنگ برای فرآوری در کشورهای دیگر، به یک مرکز فرآوری و صادرات سنگ در منطقه تبدیل شود و از این طریق ارزش افزوده بیشتری در داخل کشور ایجاد کند.
وی افزود: اگر بتوانیم بخشی از این مسیرهای طولانی و غیرضروری حمل‌ونقل را حذف کنیم، هم هزینه‌های زنجیره تولید و تجارت کاهش می‌یابد و هم ردپای کربن محصول کمتر می‌شود.
«پاسپورت کربن» برای محصولات سنگی
رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران با اشاره به همکاری میان انجمن‌های سنگ کشورهای مختلف گفت: طی دو سال گذشته تلاش کردیم انجمن‌های سنگ کشورهای مختلف جهان را در کنار یکدیگر قرار دهیم که این موضوع سال گذشته وارد مرحله عملیاتی شد و امسال نیز نخستین گام‌ها برای شکل‌گیری یک ائتلاف راهبردی جهانی در صنعت سنگ برداشته شد.
وی هدف از این همکاری را تقویت جایگاه سنگ طبیعی در بازار جهانی، تبادل دانش و تجربه و ایجاد همکاری میان کشورهای تولیدکننده و مصرف‌کننده عنوان کرد و گفت: یکی از محورهای مهم این همکاری، ایجاد نوعی اظهارنامه زیست‌محیطی و «پاسپورت کربن» برای محصولات سنگی است.
رئیس انجمن سنگ ایران توضیح داد: باید مشخص شود یک محصول سنگی از زمان استخراج از معدن تا رسیدن به مقصد نهایی چه میزان کربن تولید کرده است و تولیدکننده نیز بتواند میزان کربن کاهش‌یافته در فرآیند تولید را ثبت کند. باید بتوانیم نشان دهیم سنگ طبیعی چه میزان دوام دارد، چه میزان کربن در فرآیند تولید آن ایجاد می‌شود و در چه بخش‌هایی امکان کاهش این میزان وجود دارد.
وی افزود: چنین سازوکاری می‌تواند شفافیت بیشتری در بازار ایجاد کند و به مصرف‌کنندگان امکان دهد انتخاب آگاهانه‌تری داشته باشند.
هدفگذاری برای ۵ میلیارد دلار صادرات سنگ
رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران با اشاره به ظرفیت بازار جهانی سنگ اظهار کرد: ارزش تجارت جهانی سنگ در حال حاضر حدود ۴۲ تا ۴۵ میلیارد دلار است، اما سهم ایران از این بازار بسیار ناچیز است.
وی افزود: صنعت سنگ ایران می‌تواند حداقل ۵ میلیارد دلار ارزآوری و صادرات برای کشور به همراه داشته باشد و هدف ما این است که هم اندازه بازار سنگ را توسعه دهیم و هم سهم ایران از بازار جهانی افزایش پیدا کند.
شکوری با اشاره به نقش ائتلاف جهانی صنعت سنگ در این زمینه گفت: یکی دیگر از اهداف این همکاری، تسهیل تجارت و کاهش موانع صادراتی است. امروز در برخی کشورها تعرفه‌های سنگینی برای تجارت سنگ اعمال می‌شود و این مجموعه می‌تواند با ایجاد تعامل میان کشورها و نهادهای بین‌المللی، در این زمینه نقش‌آفرینی کند.
وی ادامه داد: تبادل دانش و تجربه میان کشورهای تولیدکننده و مصرف‌کننده، حضور مشترک در نمایشگاه‌های بین‌المللی و اجرای پروژه‌های تجاری و صنعتی از دیگر اهداف این همکاری است.
شکوری همچنین با اشاره به حضور صنعت سنگ در اجلاس تغییرات اقلیمی «کاپ ۳۱» در آنتالیا گفت: این اجلاس در نوامبر در ترکیه برگزار می‌شود و انجمن سنگ ایران و اتاق بازرگانی ایران نیز حضور خواهند داشت.
وی افزود: در این اجلاس می‌توان بر این موضوع تأکید کرد که کاهش مصرف انرژی و آب و کاهش ضایعات در صنعت سنگ صرفاً برای دریافت برچسب سبز نیست، بلکه می‌تواند هزینه تمام‌شده تولید را کاهش داده و برای صادرکنندگان ایرانی مزیت رقابتی ایجاد کند.
رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران خاطرنشان کرد: اگر بتوانیم تولید را به سمت کاهش مصرف انرژی، آب و ضایعات ببریم و همزمان فرآوری سنگ را در داخل کشور توسعه دهیم، علاوه بر کاهش هزینه‌ها، امکان افزایش ارزش افزوده و حضور مؤثرتر ایران در بازار جهانی سنگ نیز فراهم خواهد شد.
شکوری همچنین به برگزاری هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی سنگ ایران اشاره کرد و گفت: نمایشگاه امسال با حضور بیش از ۶۰۰ شرکت داخلی و خارجی برگزار می‌شود و بیش از ۴۵ هزار تن سنگ و محصولات مرتبط با صنعت سنگ در آن عرضه خواهد شد.
منبع: خبرگزاری مهر
