ادامه بستهماندن تنگه هرمز برای سومین ماه متوالی، فشار تازهای بر بازار جهانی انرژی و صنعت آلومینیوم اروپا وارد کرده است. افزایش هزینه برق و اختلال در عرضه خاورمیانه، تولید واحدهای ذوب اروپا را محدود کرده و پرمیومهای آلومینیوم را به سطوح بحران انرژی ۲۰۲۲ بازگردانده است؛ وضعیتی که در کنار ضعف تقاضا، چشمانداز بازار این فلز استراتژیک را در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ مبهمتر میکند.
ادامه بسته بودن تنگه هرمز برای سومین ماه متوالی پس از آغاز حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، فشار تازهای بر بازار جهانی انرژی و صنعت آلومینیوم اروپا وارد کرده است. این گذرگاه راهبردی که حدود ۲۰ درصد تجارت جهانی نفت و گاز طبیعی مایع (LNG) از آن عبور میکند، به یکی از مهمترین عوامل افزایش هزینههای انرژی و تشدید بحران عرضه در بازار آلومینیوم تبدیل شده است. تحلیلگران معتقدند تداوم این وضعیت نهتنها روند احیای ظرفیتهای تولید آلومینیوم اروپا را مختل کرده، بلکه چشمانداز تأمین فلز در ماههای آینده را نیز با ابهام بیشتری روبهرو ساخته است.
به گفته کارشناسان بازار، هزینههای بالای انرژی همچنان مهمترین عامل محدودکننده تولید آلومینیوم در اروپا محسوب میشود. اندی فریدا، تحلیلگر ارشد فستمارکتس، هشدار داده است که در صورت تداوم بسته ماندن تنگه هرمز، قیمت انرژی میتواند بیش از پیش افزایش یابد. همزمان آغاز فصل ذخیرهسازی تابستانی در اروپا نیز فشار مضاعفی بر بازار وارد خواهد کرد.
صنعت آلومینیوم یکی از انرژیبرترین صنایع جهان به شمار میرود و تولید هر تن آلومینیوم اولیه به حدود ۱۴ تا ۱۵ مگاوات ساعت برق نیاز دارد. از این رو هرگونه افزایش قیمت انرژی مستقیماً بر هزینه تولید و سودآوری واحدهای ذوب تأثیر میگذارد.
اگرچه کمیسیون اروپا در ماه مه اعلام کرد نگرانی فوری درباره امنیت عرضه انرژی در اتحادیه اروپا وجود ندارد، اما نسبت به احتمال جهش قیمتهای جهانی انرژی هشدار داد. فعالان صنعت نیز تأکید میکنند که هزینههای بالای برق همچنان فشار سنگینی بر تولیدکنندگان فلزات وارد میکند.
بر اساس دادههای منتشرشده، تولید آلومینیوم بازیافتی در آلمان طی سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ حدود ۳ درصد کاهش یافته است؛ موضوعی که بازتابی از مشکلات عملیاتی صنعت آلومینیوم اروپا در شرایط افزایش هزینه انرژی، کاهش حاشیه سود و ضعف تقاضا در صنایع پاییندستی محسوب میشود.
در میان تولیدکنندگان اروپایی، کارخانه سان سیپریان اسپانیا متعلق به آلکوآ که ظرفیت تولید سالانه ۲۲۸ هزار تن آلومینیوم دارد، پس از محدودیتهای اعمالشده در سال ۲۰۲۱ ناشی از افزایش قیمت برق، فعالیت خود را از سر گرفته و اکنون نزدیک به ظرفیت کامل تولید میکند. با این حال بسیاری از واحدهای ذوب اروپا همچنان تعطیل یا با ظرفیت محدود فعالیت دارند. کارخانه آلدل هلند از سال ۲۰۲۱ متوقف شده است. واحد KAP مونتهنگرو و تأسیسات Rheinwerk آلمان نیز در سال ۲۰۲۳ تولید خود را متوقف کردند و هنوز به ظرفیتهای پیشین بازنگشتهاند.
عرضه آلومینیوم در اروپا همچنان محدود است
برآوردهای فستمارکتس نشان میدهد میزان تولید آلومینیوم در واحدهای آسیبدیده اروپا در سال ۲۰۲۶ به حدود ۳.۴۴۵ میلیون تن خواهد رسید؛ رقمی که نسبت به تولید ۶.۱۵۱ میلیون تنی سال قبل حدود ۴۴ درصد کاهش نشان میدهد. تحلیلگران معتقدند بازگشت کامل ظرفیتهای تولیدی به بازار بین شش تا دوازده ماه زمان نیاز خواهد داشت.
حدود یکپنجم نیاز آلومینیوم اروپا از کشورهای خاورمیانه تأمین میشود و اختلالات انرژی در این منطقه نیز فشار مضاعفی بر بازار وارد کرده است.بر اساس گزارشهای بازار، شرکت آلبا بحرین در اواخر آوریل تنها با حدود ۵۰ درصد ظرفیت خود فعالیت میکرد.شرکت امارات گلوبال آلومینیوم (EGA) نیز در اواخر مارس برای بخشی از قراردادهای خود وضعیت فورس ماژور اعلام کرد.
در قطر نیز شرکت Qatalum که نیمی از سهام آن در اختیار هیدرو نروژ قرار دارد، به دلیل محدودیتهای انرژی تنها با حدود ۶۰ درصد ظرفیت فعالیت میکند.علاوه بر این، کارخانه موزال موزامبیک متعلق به South32 نیز به دلیل هزینههای بالای انرژی وارد دوره نگهداری و کاهش تولید شده است.
یکی از معاملهگران بازار در توصیف شرایط فعلی گفت: «در سالهای اخیر هرگز با چنین کمبود فلزی مواجه نبودهایم. حجم عرضه آزاد در بازار به شکل بیسابقهای کاهش یافته است.»
جهش پرمیومها در بازار آلومینیوم اروپا
افزایش هزینههای انرژی و کاهش عرضه موجب رشد قابل توجه پرمیومهای آلومینیوم در اروپا شده است.پرمیوم بیلت آلومینیوم مورد استفاده در صنایع اکستروژن تقریباً دو برابر شده و به سطوح بحران انرژی سال ۲۰۲۲ بازگشته است.ارزیابیهای بازار نشان میدهد پرمیوم بیلت آلومینیوم آلیاژ 6063 در شمال آلمان در پایان ماه مه به محدوده ۱۱۷۵ تا ۱۲۵۰ دلار در هر تن رسیده است؛ در حالی که این رقم پیش از آغاز بحران هرمز بین ۵۶۰ تا ۶۰۰ دلار در هر تن بود. همچنین پرمیوم آلومینیوم اولیه P1020A در انبارهای روتردام از محدوده ۳۶۰ تا ۳۹۰ دلار در هر تن به ۵۶۵ تا ۶۰۵ دلار در هر تن افزایش یافته است.
اگرچه محدودیت عرضه موجب رشد قیمتها شده، اما فعالان بازار نسبت به وضعیت تقاضا خوشبین نیستند.به گفته کارشناسان، بازار آلومینیوم اکنون با پدیده «بکواردیشن» عمیق مواجه است؛ وضعیتی که در آن قیمتهای نقدی بالاتر از قیمت قراردادهای آتی قرار میگیرند و معمولاً نشانه کمبود کوتاهمدت عرضه محسوب میشود.اختلاف قیمت نقدی و سهماهه آلومینیوم در بورس فلزات لندن به حدود ۹۷ دلار در هر تن رسیده که نسبت به هفته قبل افزایش قابل توجهی داشته است. برخی معاملهگران معتقدند این وضعیت میتواند فروشندگان را به عرضه بیشتر موجودیهای خود در بازار ترغیب کند.
افزایش هزینهها تقاضا را تهدید میکند
تحلیلگران هشدار میدهند ادامه بحران انرژی در نهایت به کاهش مصرف آلومینیوم منجر خواهد شد.افزایش قیمت سوخت، برق و فلزات باعث بالا رفتن هزینه تولید در صنایع مصرفکننده و کاهش قدرت خرید مصرفکنندگان خواهد شد. همزمان نرخهای بهره بالا نیز فشار مضاعفی بر فعالیتهای صنعتی وارد میکند. به گفته جیمز مور، تحلیلگر فستمارکتس، هرچه بحران انرژی طولانیتر شود، آثار منفی آن بر تقاضای صنعتی و مصرف نهایی بیشتر نمایان خواهد شد.
در حالی که بازار آلومینیوم اروپا با محدودیت عرضه، رشد هزینههای انرژی و افزایش پرمیومها روبهرو است، تداوم ضعف تقاضا میتواند مانع از شکلگیری یک روند صعودی پایدار در بازار شود. سرنوشت تنگه هرمز، وضعیت تأمین انرژی خاورمیانه و سرعت بازگشت ظرفیتهای تولیدی اروپا به مدار تولید، مهمترین عوامل تعیینکننده مسیر بازار آلومینیوم در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ خواهند بود.
منبع: ایراسین



