اختصاصی معدن مدیا:
تهدید دریایی حوثیهای یمن علیه کشتیهای مرتبط با عربستان، با حمله به چند شناور، تغییر مسیر نفتکشها و افزایش شدید هزینه بیمه جنگی وارد مرحله عملی شده است؛ بااینحال، تا زمان تنظیم این گزارش هنوز توقف یا تغییر مسیر محموله مشخصی از فولاد، بیلت یا مواد اولیه فولادی تأیید نشده است.
به گزارش معدنمدیا، حوثیها روز ۲۰ ژوئیه از اعمال «محاصره دریایی» علیه عربستان خبر دادند و به شرکتهای کشتیرانی هشدار دادند کشتیهایی که در بنادر این کشور بارگیری یا تخلیه کنند، ممکن است هدف قرار گیرند.
تغییر مسیر کشتیها پس از هشدار حوثیها
نخستین واکنش قابلمشاهده در بخش حملونقل انرژی رخ داد. سه نفتکش حامل نفت خام عربستان برای چین و هند، روز سهشنبه در دریای سرخ تغییر مسیر دادند و بهجای ادامه حرکت بهسوی بابالمندب، راهی کانال سوئز شدند. بندر ینبع در سواحل دریای سرخ همچنان فعال بود، اما برخی کشتیها حرکت خود را متوقف کردند یا مسیرشان را مورد بازنگری قرار دادند.
دادههای ردیابی کشتیها یک روز بعد نیز تغییر مسیر پنج نفتکش در دریای سرخ را نشان داد. یک کشتی حمل خودرو نیز پس از اعلام بندر جده بهعنوان مقصد بعدی، در خلیج عدن از مسیر خود بازگشت. نیروی دریایی اتحادیه اروپا در عملیات «آسپیدس» نیز کشتیهای مرتبط با عربستان، آمریکا و اسرائیل را در معرض خطر بیشتری ارزیابی کرد و به آنها توصیه کرد تا زمان کاهش تهدید، از تردد در دریای سرخ و خلیج عدن خودداری کنند.
در نمونهای دیگر، نفتکش «Torm Innovation» پس از بارگیری حدود ۵۰۰ هزار بشکه نفتا از بندر ینبع برای انتقال به ژاپن، تصمیم گرفت بهجای عبور از بابالمندب، از کانال سوئز عبور کند و سپس با دورزدن دماغه امیدنیک بهسوی آسیا برود. به گفته مالک کشتی، این تصمیم با هدف حفظ ایمنی خدمه گرفته شده است. رویترز برآورد کرده استفاده از چنین مسیری برای ارسال محمولههای سوختی از دریای سرخ به آسیا میتواند حدود ۳۰ روز به مدت سفر اضافه کند.
حمله به شناورهای سعودی
حوثیها اعلام کردند نفتکشهای سعودی «Encelia» و «Layla» را با موشک و پهپاد هدف قرار دادهاند. اصابت به نفتکش Encelia از سوی مقامهای سعودی و منابع امنیت دریایی تأیید شد و موجب آتشسوزی در قسمت جلویی کشتی شد؛ بااینحال، خدمه آسیبی ندیدند و اقدامات لازم برای ایمنسازی شناور انجام گرفت.
ادعای حمله به نفتکش Layla تا زمان انتشار این گزارش مستقلاً تأیید نشده است. رویترز نیز اعلام کرده نتوانسته این بخش از ادعای حوثیها را تأیید کند.
روز جمعه نیز، بهگفته سازمان حملونقل عربستان، کشتی سعودی «NCC MASA» هنگام حرکت در دریای سرخ هدف حمله قرار گرفت. براساس اعلام این نهاد، بدنه کشتی آسیب جزئی دیده، اما خدمه و شناور ایمن بودهاند و کشتی پس از بررسیهای لازم به مسیر خود ادامه داده است. رویترز اعلام کرده نتوانسته این گزارش را مستقلاً تأیید کند.
جهش هزینه بیمه جنگی
پس از این حملات، هزینه بیمه جنگی برای تردد در جنوب دریای سرخ بهشدت افزایش یافت. نرخهای راهنمای حق بیمه جنگی از حدود ۰.۳ درصد ارزش کشتی پیش از اعلام محاصره، ابتدا به حدود ۰.۷۵ درصد و سپس به بیش از یک درصد افزایش یافت.
برای برخی کشتیهای مرتبط با عربستان که از بنادر جنوبی این کشور مانند جیزان و الشقیق حرکت میکنند یا از بابالمندب عبور میکنند، نرخهایی تا سه درصد ارزش کشتی نیز پیشنهاد شده است. در مقابل، نرخ اعلامشده برای بنادر شمالیتر مانند جده و ینبع، دستکم تا روز پنجشنبه، حدود ۰.۱ درصد بود. این تفاوت به فاصله بیشتر این بنادر از سواحل تحت کنترل حوثیها مربوط است.
فایننشالتایمز نیز گزارش داده است که شماری از بیمهگران جنگ دریایی در بازار لویدز لندن، ارائه پوشش بیمهای برای محمولههای مرتبط با عربستان در دریای سرخ را محدود کردهاند. این تحول میتواند دسترسی به کشتی و هزینه حملونقل را حتی بدون بستهشدن رسمی بنادر تحت تأثیر قرار دهد.
پیامدهای احتمالی برای زنجیره فولاد
تحولات تأییدشده تاکنون به نفتکشها و حملونقل انرژی مربوط بوده و هیچ کشتی حامل فولاد یا مواد اولیه فولادی بهعنوان هدف حمله یا تغییر مسیر معرفی نشده است.
بااینحال، SteelOrbis هشدار داده است که کاهش تمایل مالکان کشتی به پذیرش محمولههای مرتبط با عربستان، افزایش حق بیمه جنگی و طولانیشدن مسیرهای حمل میتواند هزینه واردات مواد اولیه و صادرات محصولات فولادی این کشور را بالا ببرد.
براساس اطلاعات منابع بازار مورد استناد این رسانه، بخشی از ورق گرم، بیلت و دیگر محصولات فولادی عربستان از طریق بنادر دریای سرخ به امارات، قطر و سایر بازارهای منطقه ارسال میشود. بنابراین، کاهش دسترسی به کشتی یا افزایش هزینههای حمل میتواند بر زمان تحویل، موجودی کالا و هزینه تأمین خریداران کشورهای شورای همکاری خلیج فارس اثر بگذارد.
ادامه تبادل حملات میان عربستان و حوثیها
ائتلاف به رهبری عربستان اعلام کرد که روز جمعه مواضع نظامی حوثیها در استان حدیده را هدف قرار داده است. سخنگوی ائتلاف تأکید کرد بندر حدیده هدف حمله قرار نگرفته و بنادر حدیده، رأسعیسی و الصلیف همچنان برای کشتیرانی تجاری باز هستند. حوثیها نیز این حملات را آغاز مرحله «تشدید در برابر تشدید» توصیف کردند.
حوثیها صبح شنبه همچنین مدعی حمله موشکی به شهر جیزان در جنوب عربستان شدند؛ اما محل دقیق هدف، اصابت موشک و خسارات احتمالی هنوز از سوی منابع مستقل یا مقامهای سعودی تأیید نشده است.
ریسک اختلال در تجارت فولاد عربستان بالا میرود!
در گزارشهای رسمی رسانهها بابالمندب بهطور کامل بسته نشده، گزارشی از تعطیلی رسمی بنادر عربستان منتشر نشده و عبور برخی کشتیها از این مسیر همچنان ادامه دارد. همچنین هیچ محموله مشخصی از فولاد، بیلت، ورق گرم یا مواد اولیه فولادی بهدلیل تهدید حوثیها متوقف یا منحرف نشده است.
در شرایط فعلی، اثر اثباتشده بحران، افزایش مخاطرات امنیتی، حق بیمه جنگی و زمان حمل در بخش کشتیرانی است. سرایت این پیامدها به تجارت فولاد عربستان و بازارهای خلیج فارس یک ریسک جدی و رو به افزایش است.



