دولت چین در قالب برنامه پنجساله پانزدهم توسعه (۲۰۲۶-۲۰۳۰)، نقشه راه جدیدی را برای بهینهسازی صنعت زغالسنگ منتشر کرد. این طرح بر ارتقای بهرهوری، هوشمندسازی ۷۵ درصدی معادن و تثبیت نقش زغالسنگ به عنوان «ذخیره استراتژیک انرژی» همزمان با توسعه انرژیهای پاک تاکید دارد.
طبق گزارش جدید کمیسیون ملی توسعه و اصلاحات و اداره ملی انرژی چین، این کشور متعهد شده است تا سال ۲۰۳۰ صنعت زغالسنگ خود را با تمرکز بر تولید پاکتر و کارآمدتر بازسازی کند. این اقدام با هدف تضمین امنیت تامین انرژی پایه و ایجاد یک ضربهگیر مطمئن در سبد انرژی کشور انجام میشود.
در این نقشه راه، ارتقای استانداردهای ورود به صنعت، حذف معادن فرسوده و اولویتبندی عملیاتهای با بهرهوری بالا در دستور کار قرار گرفته است. هدف نهایی، دستیابی به یک پلاتوی پایدار (ثبات در اوج) در مصرف داخلی زغالسنگ است.
اهداف کمی و هوشمندسازی معادن
بر اساس این برنامه، تا سال ۲۰۳۰ معادن مدرن و بزرگمقیاس ۸۷ درصد از کل ظرفیت تولید چین را به خود اختصاص خواهند داد. نکته قابل توجه در این سند، جهش خیرهکننده در حوزه فناوری است؛ به طوری که سهم معادن «هوشمند» و خودکار از ۶۵ درصد در سال ۲۰۲۵ به ۷۵ درصد در سال ۲۰۳۰ خواهد رسید.
همچنین، تولید متان لایههای زغالسنگی (CBM) قرار است به ۲۶ میلیارد متر مکعب برسد که علاوه بر مزایای اقتصادی، امنیت معادن را نیز به طور چشمگیری افزایش میدهد.
گذار تاریخی به سمت اقتصاد سبز
این اصلاحات ساختاری در حالی صورت میگیرد که چین با سرمایهگذاری بیسابقه در زیرساختهای انرژی پاک، به دنبال تحقق اهداف «کربن دوگانه» (رسیدن به اوج انتشار قبل از ۲۰۳۰ و کربنخنثی تا ۲۰۶۰) است.
آمارهای رسمی نشان میدهد که بخش انرژی چین اخیراً از یک مرز تاریخی عبور کرده است؛ برای نخستین بار، سهم زغالسنگ در تولید برق کل کشور به زیر ۵۰ درصد (۴۹.۷ درصد در نیمه اول سال ۲۰۲۶) کاهش یافته است. «شینگ ییتنگ»، از مقامات ارشد اداره ملی انرژی، این دستاورد را نقطه عطفی در گذار کمکربن چین توصیف کرد.
تعادل میان امنیت انرژی و حفاظت از محیط زیست
«لین بوچیانگ»، رئیس موسسه مطالعات سیاست انرژی دانشگاه شیامن، معتقد است بازه زمانی ۲۰۲۶ تا ۲۰۳۰ دوران انتقال بحرانی برای این صنعت خواهد بود. وی میگوید: «تمرکز صنعت از توسعه صرفاً کمی به سمت بهینهسازی عرضه و پایداری شبکه برق تغییر خواهد کرد. این طرح به جای منطق قدیمیِ “استخراج بیشتر”، بر تعادل میان امنیت انرژی و گذار سبز استوار است.»
انتظار میرود در پنج سال آینده، تقاضای زغالسنگ در بخشهای مصالح ساختمانی و متالورژی کاهش یابد، در حالی که تقاضا در بخش نیروگاهی به ثبات رسیده و سپس روند نزولی آغاز کند. با این حال، بخش صنایع شیمیایی احتمالاً شاهد رشد اندک مصرف خواهد بود.
اجبار تکنولوژیک و حذف بازیگران سنتی
طبق این برنامه، اتوماسیون و استفاده از هوش مصنوعی دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت است. شرکتها ملزم به ادغام هوش مصنوعی در حوزههای اکتشاف، تولید و پایش ایمنی هستند. استفاده از رباتیک در معادن پرخطر برای جایگزینی نیروی انسانی، یکی از اولویتهای اصلی است.
کارشناسان پیشبینی میکنند که اپراتورهای کوچک که توان سرمایهگذاری در این ارتقای تکنولوژیک را ندارند، تحت فشار شدید برای ادغام یا خروج از بازار قرار خواهند گرفت و رهبران بزرگ صنعت، سهم بیشتری از بازار را تصاحب خواهند کرد.
منبع: معدن نیوز
دفتر مرکزی:
کد پستی:
تماس با دفتر رسانه: